De muziek van Enya

Afkomstig uit Ierland is de zangeres Enya Brennan (Eithne Patricia Ní Bhraonáin) onder de naam Enya over de hele wereld bekend geworden. Enya stelt eigenlijk 3 personen voor: Eithne zelf, Roma Ryan die de teksten schrijft en Nicky Ryan die de albums produceert.

Inhoud

• Muzikale achtergrond
• Solo carrière
• Muziekstijl
• Discografie

Muzikale achtergrond

Enya is in 1961 op 17 mei geboren in Gweedore (Gaoth Dobhair), co. Donegal in Ierland. Zij was de zesde in een muzikale familie met uiteindelijk negen kinderen. Haar grootouders speelden in een band door heel Ierland. Haar vader was de leider van de Slieve Foy Band, voor hij een pub (met een eigen podium: Leo's Tavern - Tábhairne Leo). begon en haar moeder speelde in een dans band en gaf onderwijs in muziek op de Gweedore Comprehensive School.

Enya heeft vier broers en vier zussen. Haar zus Máire (Mary, tegenwoordig Moya) en haar broers Pól en Ciarán maken deel uit van de band Clannad, die in 1968 begon onder de naam An Clann As Dobhar (lett.: the Family from Dore). Verder maakten twee ooms Noel en Padraig Duggan deel uit van de band.

In 1980 trad ook Enya voor korte tijd toe tot deze band. Zij speelde keyboard en zorgde voor backing vocals op de albums Crann Úll en Fuaim. Maar na 1982 begon ze aan een solo carrière, vlak voor de band echte faam verwierf met Theme from Harry's Game.

Enya leeft momenteel in Manderley Castle in Killiney, co.Dublin (vernoemd naar het huis van Maxim de Winter in haar favoriete zwart-wit film Rebecca. Het kasteel is voorzien van uitgebreide veiligheidsmaatregelen om haar privacy te waarborgen.

Ze houdt van katten.

Solo carrière

Nicky Ryan, de producer van Clannad, ging met Enya mee en samen richtten ze een eigen opnamestudio op met de naam Aigle (Frans voor adelaar). Enya's eerste stappen waren twee instrumentale nummers: An Ghaoth Ón Ghrian (The Solar Wind) en Miss Clare Remembers. Verder schreef ze de muziek voor de film The Frog Prince (1984) en in 1986 de muziek voor de BBC-documentaire serie The Celts. Deze laatste muziek was voorzien van teksten van de hand van Roma Ryan, die nog veel meer teksten voor Enya zou schrijven. Het album werd onder de titel Enya tegelijk met de BBC-serie uitgebracht in 1987, maar het was geen groot succes.

Wèl een groot succes was het album dat ze een jaar later uitbracht: Watermark met de hit-single Orinoco Flow. Dit werd haar doorbraak. Van dit album zijn meer dan 8 miljoen exemplaren verkocht. Nog meer succes behaalde ze met Shepherd Moons drie jaar later. Voor dit album waarvan meer dan 10 miljoen exemplaren zijn verkocht, kreeg ze haar eerste Emmy Award.

Een aantal nummers van de drie albums werden gebruikt in de films L.A.Story, Toys, Green Card en Far and Away.

Nu werden de opnames van haar eerste album opnieuw gemasterd en in 1992 onder de titel The Celts opnieuw uitgebracht. Deze keer met aanzienlijk meer succes (meer dan 8 miljoen exemplaren). Het volgende album The Memory of Trees (1995) leverde haar opnieuw een Grammy award op. Hiervan werden de nummers Anywhere is enOn my Way Home als singles uitgebracht.

Paint the Sky with Stars: The Best of Enya verscheen in 1997 en bevatte een overzicht van Enya's beste werk met twee nieuwe nummers: Paint the Sky with Stars en Only If.... In datzelfde jaar werd er ook een CD uitgebracht voor 't goede doel: A Very Special Christmas, met daarop o.a. een al in 1988 opgenomen versie van Silent Night: Oíche Chiúin.

Er volgde een pauze van vijf jaar, waarin Enya wel druk was waarschijnlijk. Maar ze heeft zelf aangegeven dat ze als het op componeren aankomt, niet snel werk. Maar het resultaat A Day without Rain (2000) was weer fantastisch en opnieuw goed voor een Grammy. Het is haar meest succesvolle album tot nu toe. Het nummer Only Time van dit album werd in de VS veel gebruikt als achtergrond bij de berichtgeving over de aanval op 11 september 2001.

Al vroeg had Enya haar belangstelling getoond voor The Lord of the Rings met het instrumentale nummer Lothlorien op Shepherd Moons. Ik kan me zo voorstellen dat ze verguld was toen ze voor de verfilming van The Fellowship of the Ring twee nummer mocht schrijven en uitvoeren: May it Be en Aníron.

Haar laatste album verscheen in november 2005: Amarantine. Ook dit album was (in 2007) goed voor een Grammy Award. Merkwaardig is wel dat de albums Grammies kregen in de categorie 'Best New Age Album' terwijl zij zelf nooit in die termen over haar werk spreekt. Ze is gewoon zichzelf.

In het midden van 2007 verklaarde Enya meer dan 70 miljoen albums te hebben verkocht. En dat terwijl ze nog nooit een 'live' concert heeft gegeven! Ze heeft wel aan een aantal shows deelgenomen.

29 Juni 2007 is Enya Brennan door de National University of Ireland, Galway, geëerd met een eredoctoraat. Kort daarna ontving ze eveneens een eredoctoraat van de University of Ulster (10 juli).

Muziek stijl

Enya is in feite een unieke samenwerking tussen drie personen: Enya zelf als componist en uitvoerend artiest, Nicky Ryan, die de albums produceert en Roma Ryan die de teksten schrijft in verschillende talen. Zij heeft inmiddels teksten geschreven in het Engels, Iers, Japans, Welsh, Spaans en Frans. Daarnaast een aantal teksten in het Loxian, een taal die zijzelf verzonnen heeft en in het Quenya (May it Be) en Sindarin(Aníron) bedacht door J.R.R.Tolkien.

Alle muziek is gecomponeerd door Enya, die daarbij onmiskenbaar is beïnvloed door haar Keltisch/Ierse achtergrond en door meer klassieke muziek. Zij voert alle slagwerk, instrumenten en zang zelf uit (tenzij anders aangegeven). Daarbij maakt ze veel gebruik van een synthesizer, hoewel ze ook wel met akoestische instrumenten werkt. In dat opzicht lijkt haar werkwijze op die van de al even begaafde engelsman Mike Oldfield, bekend van o.a. Tubular Bells.

Het specifieke Enya-geluid bereikt ze door haar eigen stem veelvuldig te dubben, minstens 80 maal en naar haar eigen zeggen eenmaal zelfs 500 maal. Zo ontstaat er een virtueel koor, waarvan Enya zelf alle stemmen zingt. Elke stem wordt namelijk afzonderlijk ingezongen!

Haar stem wordt 'officiëel' geklassificeerd als een mezzo-sopraan met een vergroot laag bereik.

Discografie

Naast een aantal verzamel CD's heeft Enya tot nu toe zeven CD's uitgebracht.

• Enya (1986)
• Watermark (1988)
• Shepherd Moons (1991)
• The Celts (1992)
• The Memory of Trees (1995)
• A Day without Rain (2000)
• Amarantine (2005)

Daarnaast zijn er een aantal albums uitgebracht met verzamelingen en in een enkel geval nieuwe nummers.

• Paint the Sky with Stars (1997) - met Paint the Sky with Stars en Only If...
• A Box of Dreams (1997)
• Only Time: the Collection (2002) - met May it Be en Oíche Chiúin
• Best of Enya (2005)

Meer informatie vind je op Enya's eigen site: Enya.com © 2007 - 2009 Bbuitendijk, gepubliceerd in Artiesten (Muziek en Film) op 06-12-2007, laatst gewijzigd op 24-12-2007. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Bbuitendijk is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Boze mensen maken betere beslissingen: Lange tijd werd boosheid gezien als een emotie die nadelige effecten op beslissingen en informatieverwerking heeft. Er werd gedacht dat dit kwam doordat mensen in een b…
• Filmmuziek die enorme hits werden: Veel muziekstukken zijn pas nadat ze in een film of televisieserie zijn afgespeeld grote hits geweest en zeer populair geworden. Sommige liedjes zijn zo bekend geworden dat…
• De muziek van Clannad: Als geen ander heeft de groep Clannad de Ierse volksmuziek vertaald naar het moderne 'rock' idioom. Ze hebben een unieke combinatie tot stand gebracht van traditionele Ierse elementen…
• Last.fm, The Social Music Revolution: Ook altijd op zoek naar nieuwe muziek? Wil je ook weten wat je vrienden luisteren? Ben je benieuwd naar wat voor mensen er naar jou soort muziek luisteren? Lees dan verd…
• ITunes: muziek en video beheren!: ITunes is een muziek en videobeheerprogramma, gemaakt door Apple. Het is één van de beste programma's in zijn soort! Hier wat info.

Bronnen en/of referenties

• Wikipedia (engels) - Enya
• Enya's eigen site