Stanley Kubrick: A Clockwork Orange

Stanley Kubricks A CLOCKWORK ORANGE is de geschiedenis ingegaan als een van de meest gewelddadige films die ooit op het witte doek zijn verschenen. In de film volgen we Alex en zijn drie 'droogs' tijdens een avond ongeremde geweldpleging. Zo tuigen zij een onschuldige man af, geraken in een vechtpartij met een dramatische afloop en verkrachten zij een jonge vrouw, terwijl haar echtgenoot moet toekijken.

Allemaal zaken die intense gevoelens van walging in ons naar boven halen. Al dat geweld zorgt er voor dat de onderliggende boodschap van de film stilletjes een beetje naar de achtergrond verdwijnt. Vergelijkbaar is de openingsscene van SAVING PRIVATE RYAN, die zo overweldigend is dat de rest van de film er eigenlijk niet meer toe doet.

Het geweld in A CLOCKWORK ORANGE is, in tegenstelling tot SAVING PRIVATE RYAN, slechts bijzaak, hoewel dat moeilijk te bevatten is na het zien van de schokkende openingssequence. Na het zien van de film is dit de scene die we ons herinneren. Het beeld van vier jonge mannen in witte pakken met bijbehorende zwarte bolhoed staat voor altijd op ons netvlies gebrand.

Maar waar het verhaal werkelijk om draait is het gegeven dat een mens al dan niet in staat is te veranderen. Of dit nu vrijwillig gebeurt of dat het ons verplicht wordt.

Alex belandt na zijn arrestatie in de gevangenis, alwaar hij de kans krijgt een nieuwe vorm van behandeling te ondergaan die er voor zou kunnen zorgen dat hij binnen afzienbare tijd weer vrij komt. Tijdens die behandeling krijgt hij een bepaald middel toegediend dat immense pijnen veroorzaken. Deze pijnen zal Alex moeten doorstaan terwijl hij naar afschuwelijke beelden van 'ultra-violence' kijkt. Doordat Alex voortdurend pijn heeft en daardoor misselijk wordt bij het zien van geweld hoopt men te bereiken dat Alex voortaan op het rechte pad zal blijven.

In theorie een uiterst effectieve behandelmethode, zo lijkt het. Echter, de film betwist dit op grond van morele factoren. Want de jongen zal uiteindelijk niet meer in staat zijn een eigen keuze te maken, in welke vorm dan ook. Zijn gedrag zal tot op zekere hoogte altijd gestuurd blijven. Mensen houden op mens te zijn en transformeren in machines die een bepaald gedrag vertonen dat op dat moment door de maatschappij gewenst is.

Nu zit natuurlijk niemand op misdaad, in welke vorm dan ook, te wachten. Natuurlijk klinkt een dergelijk idee in eerste instantie dan ook erg interessant en zouden we het graag op deze manier tot stand zien komen. Want Alex verdient het eigenlijk niet om vroegtijdig vrij te komen. Hij zou juist blij moeten zijn met die herwonnen vrijheid. Zijn beperkingen met betrekking tot het maken van keuzes zou hij voor lief moeten nemen.

A CLOCKWORK ORANGE is een film uit de vroege jaren '70, maar bevat behoorlijk vernieuwende en uitermate actuele materie. Uit de film zou dan ook een erg interessante discussie kunnen ontstaan, die, zeker gezien het huidige rechtstelsel, boeiende uitkomsten zou kunnen bieden.

Gerelateerde link

A Clockwork Orange, IMDB. © 2007 - 2008 Johndavis, gepubliceerd in Filmrecensies (Muziek en Film) op 21-11-2007. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Johndavis is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Alcoholvrije cocktails met sinaasappel: Nu zijn de alcoholvrije cocktails waarvan één van de ingrediënten sinaasappel is aan de beurt! Heel veel plezier met maken en je zult er zeker van genieten!
• Stephen King's : The Shining: Jack Torrance krijgt een baan als concierge in een afgelegen hotel,maar er zijn reeds 'anderen' die de boel in het oog houden en daar al veel langer zijn dan hij.
• Zomerse cocktail: Tequila Sunrise: In de zomer kun je wel een lekker drankje gebruiken. Geen wonder dat cocktails zo populair zijn in warme landen. Maar zelf kun je ze ook gemakkelijk maken voor de warme dag…
• Alcoholvrije cocktails: Lekkere alcoholvrije cocktails voor het moment alcohol even niet mag, ook gewoon lekker als dorstesser op warme zomerdagen. Dit artikel bevat 3 heerlijke recepten: Car Driver, Temting…
• Big Night - Filmrecensie: Een hele schare acteurs hebben de afgelopen jaren op de regisseursstoel plaatsgenomen. Onder hen bevinden zich onder meer Jean-Claude Van Damme, Al Pacino, Steven Buscemi en Gary Ol…