Mooie akkoord-overgangen

De meeste muziek volgt de gangbare afspraken die binnen de muziek-theorie gemaakt zijn. Op een synthesizer kan men de meest vreemde dingen aan elkaar plakken, zonder dat het vreemd klinkt. De gitaar is wat dat betreft strenger, een vreemd akkoord doet meteen de wenkbrauwen fronsen. Toch zijn er zat liedjes gemaakt waarin mooi omgesprongen wordt met ongebruikelijke akkoord-overgangen. Een paar voorbeelden.

God Knows - Bob Dylan

Een erg mooi nummer van ome Bob. Laten we eens kijken hoe het couplet in elkaar zit:

• G, C/G, G, G+, Em/B, G

Het coupletje kabbelt vrolijk voort met G en C, en de bas blijft op G hangen. Dit is niet shocking, maar het klinkt erg lekker. Maar dan: G, G+. Wat is dat, G+? Een G met een verhoogde kwint, dus een G met een D# erin. En dan komt de aap uit de mouw: hij loopt door naar Em/B. Natuurlijk, de kwint van G is D, dan een D#, en dan een E. Logisch, chromatisch omhooglopen. En dan keert het hele zaakje gewoon weer terug naar G. Het stukje zit zo mooi in het nummer verwerkt, dat je het niet eens merkt. Er verandert iets, maar tegelijkertijd verandert er niets. Natuurlijk, dit briljante idee is afkomstig van saint Bob.

Hocus Pocus - Jan Akkerman

Heel erg mooi nummertje van onze eigen Jan. Het refrein laten we even buiten beschouwing:

• A/A, A/G, A/A, Em7, Fmaj7, Cmaj7, Bbmaj7, E7#9

Pffffff, bent u er nog? Het liedje gaat van start met een heerlijke riff in A. Dan een soort break die via Em7, Fmaj7, Cmaj7, Bbmaj7 loopt. En waar loopt-ie naartoe? Juist naar E7#9, het Jimi Hendrix-akkoord. Al die maj7-akkoordjes hebben gemeen dat je al aanvoelt dat-ie uiteindelijk naar E moet gaan. De vreemde eend in de bijt is de Bbmaj7, maar mooi is die wel! Allemaal razendsnel gespeeld. Hoe is het mogelijk dat Jan dit verzonnen heeft? Alleen hiervoor verdient hij al een Edison.

Turn to Stone - ELO

Prima nummer van de hand van Jeff Lynne. Klinkt helemaal niet zo vreemd; toch is het couplet een vreemde reeks akkoorden:

• E, F#, Am, B

Het nummer start met een geweldig ritme in het E-akkoord. Dan : F#. Van E groot naar F# groot, dat doe je toch niet? Het wordt nog gekker : Am. Amineur, hallo? En dan als afsluiter een ordinaire B, ja dat snap ik. Deze reeks akkoorden werken prima, omdat de zanglijn alles aan elkaar plakt. De nootjes in de melodie werken als cement, en daardoor valt het niet uit elkaar. Sterker nog je merkt het geeneens. Niet slecht.

Light my Fire - the Doors

Dit is een klassieke toonsoortverschuiving. Beetje depri in het couplet, vrolijk in het refrein.

• Couplet: Am7, F#m7
• Refrein: G, A, D

De Am7 en de F#m7 passen goed bij elkaar. Zo mineur als maar kan. Daarna : G, A, D. Als ik het goed heb verschuift-ie naar D groot. I love it.

About a girl - Nirvana

Het gekke van Curt Cobain was dat hij allemaal majeur-akkoorden aan elkaar plakte, en het klonk nog ook.

• Couplet: E, G
• Break: C#, G#, F#
• Refrein: E , A, C, E, G

Het coupletje klinkt lekker, klein beetje opgefokt, maar toch goed. Ik dacht altijd dat E groot en G groot geen fluit met elkaar te maken hadden. Dan : C#, G#, F#. Allemaal gespeeld in hetzelfde slagje, maar totaal wat anders. Is dit een toonsoort-wisseling? Bij Nirvana kun je helemaal niet spreken van een toonsoort. En dan : E, A, C. Ah, alles komt weer terug bij E. Het nootje E speelt hier een hoofdrol. Ik weet nog steeds niet wat ik ervan denken moet. Mischien klinkt die mooie stem wel bij allles.

Lees verder

• Eenvoudige muziek theorie
• Muziek theorie, het interval
• Hoe vind ik de noten op mijn gitaar?