Baantjer (televisie)

Baantjer is een Nederlandse politieserie gebaseerd op de boeken van de gelijknamige auteur. Sinds 1995 wordt de serie wekelijks uitgezonden en inmiddels zijn er al meer dan 100 afleveringen gemaakt. Baantjer was in het begin al een groot succes. De hoge kijkcijfers van gemiddeld 2,5 à 3 miljoen bewezen dit. Op 26 september 1997 won de serie de Gouden Televizierring, de nominering voor het beste televisieprogramma van het jaar.

In seizoen 9 werd de 100e aflevering uitgezonden: “De Cock en de moord op de clown” geschreven door acteur Piet Römer en Lex Wertwijn. In totaal zijn er meer dan 100 afleveringen gemaakt waaronder een vijftal dubbelafleveringen en een Baantjer-film in 1999. In 2004, rond seizoen 10, werd de serie voor een bepaalde tijd vervangen door een andere politieserie, Grijpstra & De Gier. Het is de bedoeling dat deze serie Baantjer op den duur op gaat volgen en permanent gaat vervangen.

Beschrijving

Een aflevering van Baantjer heeft een vast patroon dat in geen enkele aflevering verschilt. Hier volgt een globale beschrijving van een doorsnee aflevering:

• 1. Het lijk wordt door een – meestal onschuldig – persoon (een figurant) gevonden.
• 2. De begintune en –titels verschijnen.
• 3. De Cock en Vledder komen bij het plaats delict en verschaffen de eerste informatie over het slachtoffer (naam, leeftijd, familie, tijdstip van overlijden), die hen wordt gegeven door Keizer en/of Prins (of De Graaff).
• 4. Via enkele getuigen komt De Cock meer te weten en weet hij in welk milieu hij moet zoeken.
• 5. Bij barhouder Lowie(tje) krijgt De Cock een belangrijke tip die leidt tot het vinden van de moordenaar.
• 6. Door middel van een verhoor bekend de moordenaar.
• 7. Thuis bij De Cock stelt zijn vrouw enkele vragen over het onderzoek en is in een flasback te zien hoe de moordenaar de moord heeft gepleegd.
• 8. Met enkele wijze woorden sluit De Cock de aflevering af.

Karakters

In iedere aflevering komen verschillende karakters voor. Deze staan hieronder, inclusief de acteur die dat karakter vertolkt. Sommige karakters zijn meerdere malen door verschillende personen gespeeld.

• Juriaan (of Jurre) de Cock, Piet Römer
• Dick Vledder, Victor Reinier
• Ab Keizer, Martin Schwab
• Vera Prins, Marian Mudder (seizoen 1 t/m 8)
• Iris de Graaff, Kirsten van Dissel (seizoen 9 t/m 11)
• Corneel Buitendam, Serge-Henri Valcke
• Ennaeus den Koninghe:
• Hans Karsenbarg (seizoen 1 t/m 11)
• Hans Veerman (seizoen 6, alleen aflevering 8, 9 en 10, wegens ziekte van Hans Karsenbarg)
• Lowie(tje):
• Jaap Stobbe (seizoen 1)
• Herman Kortekaas (seizoen 2 en 3)
• Ab Abspoel (seizoen 4 en 5)
• John Leddy (seizoen 6)
• Piet Kamerman (seizoen 7 t/m 11)
• Wachtcommandant
• Thijs Jochems, Freek van Muiswinkel (seizoen 1 t/m 4)
• Willems, Jeroen van Koningsbrugge (seizoen 5)
• Els Peeters, Wimie Wilhelm (seizoen 6 t/m 11)
• Mevrouw De Cock, Nienke Sikkema

Hier volgen de karakterbeschrijvingen:

Juriaan (of Jurre) de Cock
De Cock is een oude, rustige man die het onderzoek leidt. Hij gelooft in de goedheid van de mens en in het oude speurwerk. Daarnaast is het een man die weinig van de moderne tijd moet hebben; van technische snufjes heeft hij weinig kennis. Het is een man die nooit schiet of scheld, maar probeert de verdachten op een bepaalde manier in de val te lokken waardoor er dingen aan het licht komen die bij het onderzoek kunnen helpen.

Dick Vledder
Dick Vledder is de jongere collega van De Cock die precies het tegenovergestelde denkt als De Cock: eerst de dader vinden en vervolgens het motief erbij zoeken. Hij gaat gewelddadiger om met verdachten en is wat chaotischer dan De Cock. Toch helpt hij zijn oudere collega vaak en denkt hij serieus mee.

Ab Keizer
Ab Keizer is degene die informatie over de verdachten zoekt. Daaronder worden o.a. verstaan: naam, leeftijd, familie, bankrekening, schulden, woning, adres, hobby’s. Hij is vaak te vinden achter de computer en draagt op die manier zijn steentje bij in het onderzoek. Hij verhoort zelden verdachten, en gaat af en toe mee op huisbezoek.

Vera Prins
Vera Prins is de enige vrouw in het rechercheteam en heeft ongeveer dezelfde functies als die van haar collega Ab Keizer. Zij verhoort echter vaker verdachten, waaronder vaak (emotionele) vrouwen en gaat ook op huisbezoek.

Iris de Graaff
Nadat Vera Prins in seizoen 9 naar Australië verhuisde, nam De Graaff haar plaats in. Ze is in die zin een echte vervanger en vervult precies dezelfde functies als haar voorganger Prins.

Corneel Buitendam
Hij is de ‘baas’ van het bureau waar het team van De Cock werkt. Het is een meestal slecht gehumeurde man die de grappen van De Cock niet kan waarderen. Dat wordt meestal beloont met een ‘d’r uit De Cock’, waarna de Cock het kantoortje van Buitendam verlaat. Toch draagt Buitendam ook zijn steentje bij: onbedoeld worden er regelmatig tips door hem gegeven, waarmee De Cock zijn zaak kan oplossen.

Ennaeus den Koninghe
De lijkschouwer van De Cock. Hij komt weinig voor in de serie, alleen aan het begin. Daar zegt hij op welke manier het slachtoffer om het leven is gekomen. Soms komt hij op een later tijdstip terug om dingen mee te delen met betrekking tot de sectie op het slachtoffer.

Lowie(tje)
De Cock noemt de barhouder meestal Lowietje, maar vaak ook Lowie. Lowie heeft zeer weinig tekst in een aflevering, maar wel de tekst met de belangrijkste informatie. Zo geeft hij in iedere aflevering een belangrijke tip waarmee De Cock zijn zaak kan oplossen.

Wachtcommandant
De wachtcommandant heeft een kleine rol in de afleveringen van Baantjer. Ze geven vaak door welke verdachte in welke verhoorkamer zitten of begeleiden verdachten naar de recherchekamer van De Cock.

Mevrouw De Cock
Aan het einde van iedere aflevering kijkt De Cock samen met zijn team én vrouw terug op de zaak. Hierbij probeert zijn vrouw informatie over het onderzoek te verschaffen en daarmee ook voor de kijker enkele vragen te beantwoorden. In de eerste seizoenen zette mevrouw De Cock ook nog vaak lekkernijen op tafel, de laatste seizoenen drinkt zij samen met haar man wat.

Schrijvers

In eerste instantie was het de bedoeling de boeken van A.C. Baantjer te gebruiken voor de afleveringen. De verhalen in deze boeken waren echter te gecompliceerd om er een aflvering van ca. 50 minuten van te maken. Daarom werden er andere schrijvers aangesteld om de afleveringen te schrijven. Zij zitten vast aan een strak format van de serie. Zo moeten de karakters hetzelfde blijven zoals in de boeken en mag de sfeer ook niet te gewelddadig zijn. A.C. Baantjer houdt dat zelf ook nauwlettend in de gaten. Enkele bekende Baantjer-schrijvers zijn: Gerrit Mollema, Simon de Waal, Steven R. Thé, Lisette Schölvinck en Haye van der Heijden.

Einde televisieserie Baantjer

Hoewel er al na een zeven seizoenen werd gesproken over het einde van Baantjer, werd de serie ieder jaar weer met nieuwe afleveringen uitgezonden. Echter, het aantal afleveringen per seizoen is in de loop der jaren gedaald. Zo hadden seizoenen 1 t/m 4 elk dertien afleveringen, seizoenen 5 t/m 8 elk tien afleveringen, seizoen 9 had er negen, seizoen 10 had 8 afleveringen en ten slotte seizoen 11 die zes afleveringen telde. Seizoen 12 zal enkele niet-uitgezonden afleveringen uit voorgaande seizoenen bevatten, waaronder de dubbelaflevering “De Cock en de afrekening” welke voor seizoen 10 werd opgenomen. Naar alle waarschijnlijkheid stopt de serie na 12 seizoenen definitief.

Baantjer-film

In 2004 werden de plannen bekend gemaakt om een speelfilm van Baantjer te maken. Op 30 maart 2006 maakte Endemol, de producent van de film, bekend hier echter vanaf te zien. Het volgende bericht maakt het één en ander duidelijk.

Endemol blaast Baantjer-film af

AALSMEER - Van de populaire tv-reeks Baantjer maakt Endemol toch geen speelfilm. De producent kwam najaar 2004 met dat plan, maar inmiddels is de makers duidelijk dat het maken van een rolprent op te veel creatieve bezwaren stuit. Donderdag hakten de betrokkenen daarom de knoop door om de serie rond de Amsterdamse politieman geen filmversie te gunnen. Volgens creative director drama van Endemol, Peter Römer, was de financiering zeker geen struikelblok. ,,De financiering zag er goed uit. Maar we gingen ons steeds meer afvragen wat we de bioscoopgangers meer konden bieden dan wat ze al gewend waren van de tv-serie. Je kan wel een helikopter in een gracht laten storten, maar dat is niet des Baantjers'', aldus Römer donderdag.

Einde tv-reeks
Endemol was van plan om de film in het voorjaar van 2007 op te nemen, waarna de productie aan het eind van dat jaar de bioscopen in zou kunnen. Rond die tijd zou rechercheur De Cock (‘met Ceeooceekaa’) ook zijn laatste moorden op het scherm bij RTL4 oplossen. Het einde van de tv-reeks wordt nu gemarkeerd door extra lange afleveringen rond die tijd. ,,Het programma is al elf seizoenen een succes. We vinden het een te groot risico om het einde van zo'n reeks gepaard te laten gaan met een speelfilm die mogelijk niet goed wordt ontvangen of bekeken'”, schetst Römer. “De hoofdrolspelers betreuren de beslissing, maar begrijpen die wel.”

Einde Endemol-films
De tv-producent maakte eerder al een rolprent over de clown Pipo. De Baantjer-film zou een tweede stap zijn op weg naar het maken van meer Endemol-films. Die ambitie laat het bedrijf nu los. “Destijds hebben we er een nieuw speerpunt van gemaakt, maar inmiddels zijn we er toch van overtuigd dat televisie onze ‘core business’ moet blijven. Zeker na successen als Gooische Vrouwen en Evelien.”, zegt Römer.

Bron: Endemol © 2007 - 2009 Bartw, gepubliceerd in Televisie (Muziek en Film) op 03-03-2007. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Bartw is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Biografie Baantjer: In 1964 verzint hij het personage “Jurian de Cock” . De Cock is altijd heel herkenbaar aan zijn uitspraak: “De Cock, met CeeOoCeeKa”. Het eerste boek over dit personage verschijnt in 1965…
• Thrillerauteurs – Simon de Waal: Met een achtergrond als rechercheur is de Nederlandse auteur Simon de Waal als geen ander in staat om spannende thrillers en politieromans te schrijven. Onder meer zijn boeke…
• The Wire; sensationele politieserie: The Wire is een Amerikaanse politieserie over misdaad in de stad Baltimore. In deze serie, 60 afleveringen in vijf seizoenen, wordt een realistisch beeld geschetst van de…
• Televisie kijken: waarom zo veel?: Vandaag de dag wordt er door heel veel mensen, heel veel televisie gekeken. Vaak wordt er alleen gezapt, en niet eens gericht naar één programma gekeken. Hoe komt het eigen…
• De bereden politie: de selectie voor de mens: Heel veel mensen op straat vinden de politie te paard maar wat stoer. In sommige situaties aaien ze het liefst de paarden in andere situaties heeft u veel meer g…