Sterrennacht Vincent van Gogh inspiratiebron voor Don McLean

Sterrennacht Vincent van Gogh inspiratiebron voor Don McLean Het lied ‘Vincent’ van de Amerikaanse zanger Don McLean dat in 1972 wordt uitgebracht is een eerbetoon aan de Nederlandse kunstschilder Vincent van Gogh. Zijn olieverfschilderij ‘De sterrennacht’ met het bekende nachttafereel, vormt na het lezen door McLean van een biografie over de schilder de inspiratie voor het lied dat begint met de woorden ‘Starry, starry night’. ‘Vincent’ geeft een beschrijving van het leven en werk van Van Gogh.

Vincent van Gogh

De beroemde Nederlandse kunstschilder Vincent van Gogh leefde van 1853 tot 1890. Hij heeft grote invloed gehad op de moderne kunst door zijn expressieve kleurgebruik en zijn persoonlijke opvatting van de werkelijkheid. Zijn werk valt door de grote verscheidenheid onder het postimpressionisme. Hoewel hij tijdens zijn leven weinig bekendheid geniet en maar enkele werken heeft weten te verkopen wordt hij sinds de laatste decennia gezien als één van de grote meesters van de negentiende eeuw.

Don McLean’s ‘Starry, starry night’ (Sterrennacht)

Starry, starry night verwijst naar het schilderij ‘De sterrennacht’. Dit schilderij op olieverf, waarop een nachttafereel met gele sterren boven een kleine stad met heuvels is te zien, wordt beschouwd als één van Van Gogh’s beroemdste werken en hangt in het Museum of Modern Art in New York. Van Gogh schilderde het in 1889 tijdens een moeilijke periode in zijn leven toen hij op eigen initiatief in een inrichting verbleef in Saint-Remy-de-Provence. Hij kon niet naar buiten en daarom maakte hij het schilderij zoals hij de nachtelijke sterrenhemel in gedachten had.

Vincent

Bron: Vincent van Gogh, Wikimedia Commons (Publiek domein)Bron: Vincent van Gogh, Wikimedia Commons (Publiek domein)
Het lied heeft als titel Vincent maar staat ook bekend om de openingswoorden Starry, starry night. Het heeft geen intro maar begint meteen met deze woorden. In het lied komt McLeans’s bewondering naar voren voor zowel het werk van Van Gogh als voor de mens Van Gogh die tijdens zijn leven niet wordt opgemerkt maar de erkenning pas krijgt na zijn dood. In het lied komen de vele kanten aan bod die zo kenmerkend zijn geworden voor Van Gogh, waaronder zijn landschapsschilderijen, het kleurgebruik in zijn schilderijen, het gebrek aan erkenning, zijn geestelijke gesteldheid en vermeende zelfmoord.

Verbeelding

De tekst van Vincent verbeeldt het leven, het werk en de ziekte van Van Gogh. Hieronder een aantal impressies uit het lied met een uitleg waarnaar McLean mogelijk zou verwijzen.

Tekstegel in Vincent Verwijzing naar
‘Sketch the trees and the daffodils’
‘Morning fields of amber grain’
De landschappen en velden met graan in veel
schilderijen (bijvoorbeeld 'Korenvelden' uit 1890).
‘Flaming flowers that brightly blaze’Zijn beroemdste werk ‘Zonnebloemen’ uit 1888.
‘Paint your palette blue and gray’De kleuren blauw en grijs die in 'De sterrennacht'
het meest prominent aanwezig zijn.
‘Ragged men in ragged clothes’
‘How you tried to set them free’
Maatschappelijke betrokkenheid; de arbeiders.
‘Weathered faces lined in pain are soothed
beneath the artist's loving hand’
De zelfportretten.
McLean suggereert dat de schilder mogelijk troost vond in het maken van deze zelfportretten.
De regel kan ook verwijzen naar ‘De aardappeleters’, een somber, expressief schilderij uit 1885 waarop een aan tafel etende boerenfamilie in een half verlichte ruimte te zien is, symbolisch voor de sfeer en soberheid van het Brabantse boerenleven.
‘They would not listen, they did not know how’Het gebrek aan erkenning.
‘How you suffered for your sanity’De vele zenuwinzinkingen waaraan Van Gogh leed.
‘And when no hope was left in sight
on that starry, starry night,
you took your life, as lovers often do’
Van Gogh’s tragische dood.
Ondanks dat hij van schilderen hield, konden de schilderijen hem geen liefde teruggeven. Naar algemeen wordt aangenomen schoot hij zichzelf in de borst wat een paar dagen later tot zijn dood zou leiden.

Biografie als inspiratiebron

Don McLean schreef het lied nadat hij een biografie over Van Gogh had gelezen. Met het lied wilde hij aantonen dat Van Gogh niet gek was maar dat hij, net als zijn broer Theo, aan een ziekte leed. McLean ging na een scheiding zelf ook door een minder makkelijke periode in zijn leven, niet te vergelijken met Van Gogh maar het maakte het schrijven van het lied er makkelijker door.

Andere uitvoeringen

Van Martine Bijl verscheen in 1980 een Nederlandstalige versie van Vincent. Waar het origineel eindigt met ‘They would not listen, they're not listening still, perhaps they never will’, eindigt deze bewerking positiever met ‘Toch zijn er meer nu dan je denkt, Vincent, die weten wie je bent’. Andere uitvoeringen zijn onder meer van Justin Hayward, Julio Iglesias en Chet Atkins waarmee Don McLean het samen in een televisieprogramma heeft uitgevoerd.

Coverversie Vincent in reclame ABN AMRO

In het najaar van 2015 wordt de muziek van het lied in een coverversie gebruikt in een reclame van ABN AMRO.

Starry, starry night

Onderin het Amsterdamse Van Gogh Museum bevindt zich een soort van tijdcapsule met daarin enkele kwasten van de schilder samen met de bladmuziek van dit lied dat er dagelijks te horen is:

Starry, starry night
Paint your palette blue and gray
Look out on a summer's day
With eyes that know the darkness in my soul

(openingsregels van Don McLean's Vincent)
© 2014 - 2020 Molleke, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
KISS; Vinnie Vincent, voormalig solo gitaristNadat in 1982 Ace Frehley KISS verlaat, wordt hij vervangen door Vinnie Vincent. Vinnie speelt 2 jaar voor KISS wanneer…
American Pie opnieuw goudmijn voor Don McLeanAmerican Pie opnieuw goudmijn voor Don McLeanMet het door hemzelf geschreven ‘American Pie’ breekt Don McLean aan het begin van 1972 door. Het lied staat vier weken…
Filmrecensie: City by the SearecensieFilmrecensie: City by the SeaRobert de Niro heeft al verschillende staaltjes van het betere acteerwerk laten zien, City by the Sea hoort daar echter…
Pulp Fiction (1994)Pulp Fiction (1994)Pulp Fiction is een Amerikaanse misdaadfilm, geregiseerd door Quentin Tarantino. De cast bestaat onder andere uit John T…

De comeback van Damien RiceHet was alweer een hele tijd geleden dat de Ierse zanger Damien Rice een album had uitgebracht. Maar acht jaar en een ve…
The Beatles, Museum Alkmaar, openingstijden en adresThe Beatles, Museum Alkmaar, openingstijden en adresHet Beatles Museum is een museum dat uiteraard alleen maar over The Beatles gaat. Dit museum bevindt zich in Nederland,…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Vincent Van Gogh, Wikimedia Commons (Publiek domein)
  • http://www.songfacts.com/detail.php?id=1950
  • http://en.wikipedia.org/wiki/Vincent_(song)
  • Afbeelding bron 1: Vincent van Gogh, Wikimedia Commons (Publiek domein)

Reageer op het artikel "Sterrennacht Vincent van Gogh inspiratiebron voor Don McLean"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Molleke
Laatste update: Juni 2019
Rubriek: Muziek en Film
Subrubriek: Artiesten
Bronnen en referenties: 4
Schrijf mee!